Ponuda Tema

Desilo Se u Ovaj Dan - 09. August

   Šta se sve događalo i koji važni događaji su se desili na ovaj dan, 09. augusta! Šta se sve nekada dešavalo devetog augusta, šta je posebno ovog datuma, koje su poznate ličnosti rođene a koje umrle ovog datuma?
- Danas je po pravoslavnom kalendaru praznik Sveti velikomučenik Pantelejmon. Sasvim mlad, postao je lekar, a sveštenik Ermolaj ga je krstio i naučio veri Hristovoj. Postradao je vrlo mlad, 9. avgusta - 27. jula po starom kalendaru, 304. godine. Njegove mošti postale su celebne, a ime svetog Pantelejmona priziva se pri vodoosvećenju i jeloosvećenju zajedno sa svetim Ermolajem i ostalim besrebrenicima i čudotvorcima. Najlepši hram posvećen ovom svetitelju nalazi se na Svetoj Gori.

480. pre nove ere - Posle trodnevne bitke u Termopilskom klancu i herojskog otpora Grka pod komandom spartanskog kralja Leonide, invaziona persijska vojska kralja Kserksa Prvog izvojevala je pobedu. Prodor persijske vojske od 70.000 ljudi u unutrašnjost Grčke branilo je oko 5.000 vojnika, koji su u početku bitke naneli velike gubitke Persijancima, jer je Leonida odabrao idealno mesto za odbranu, najuži deo Termopilskog klanca. Kad je grčki izdajnik Efijalt otkrio napadačima put preko planine, čime je otpor postao beznadežan, Leonida je otpustio saveznike, ostavši sa samo 300 Spartanaca i nekoliko Tespijanaca i Tebanaca. Odbivši ponudu za predaju, svi branioci su izginuli. Na mestu njihove pogibije podignut je spomenik sa natpisom: 'Putniče, kada dođeš u Spartu, reci da smo ovde pali pokoravajući se njenim zakonima'.

48. pre nove ere - Bitka kod Farsala Cezar je tu pobedio dvostruko veću vojsku od Pompeja.

378. - Bitka kod Hadrijanopola: Goti teško porazili Rimljane. Poginuo istočno-rimski car Valent Flavije koji je 338. rođen u današnjim Vinkovcima.

1471. - Francesco della Rovere izabran je za papu kao Siksto IV, čime je počelo svetovnije razdoblje renesansnog papinstva koje je obilježeno rodbinskim vezama, narušenim financijama i kupovanjem službi. Ipak, Siksto IV zabilježen je i kao veliki promicatelj umetnosti pa je među ostalim dao sagraditi znamenitu Sikstinsku kapelu.

1655. - Nastojeći da skrši rojalističke težnje i uguši neke ekstremističke pokrete, pošto je početkom godine raspustio parlament, Oliver Kromvel je podelio Englesku na 11 okruga sa general-majorima kao guvernerima, čime je otpočela njegova diktatorska vladavina.

1754. - Rođen je Luj XVI, kralj Francuske.

1778. - Kapetan Kuk proplovio je kroz Bermudski trougao.

1789. - Rođen je Amedeo Avogadro, italijanski fizičar.

1792. - U Parizu vođe jakobinaca stvorile ustaničku komunu koja je sutradan organizovala marš na kraljevsku palatu u Tiljeriju, masakrirala kraljevu švajcarsku gardu i svrgla kralja Luja Šesnaestog.

1803. - Na Havaje su stigli prvi konji.

1813. - Poginuo je Hajduk Veljko Petrović, jedan od najvećih junaka Prvog srpskog ustanka. Istakao se naročito u borbama oko Banje i Varvarina i u odbrani Negotina. O njegovom junaštvu Vuk Karadžić je između ostalog zapisao: 'Po srcu i po telesnom junaštvu bio je prvi ne samo u Srbiji, nego se slobodno može reći i u celoj Jevropi svoga svuda ratnoga vremena. U vreme Ahila i Miloša Obilića on bi zaista njihov drug bio, a u njegovo vreme Bog zna da li bi se oni mogli s njim porediti.'

1817. - Na ulicama nemačkog grada Karlsruea pojavio se Jozef Drans, na vozilu sa dva drvena točka. Bio je to prvi bicikl, konstruisan bez sedla i pedala. Kasnije je pedale konstruisao Nemac Moris Fišer, a 1885. godine Englez Danlop konstruisao je i gumene točkove.

1830. - Luj Filip formalno prihvatio krunu francuskog kralja, dva dana pošto ga je Nacionalna skupština izabrala umesto Šarla Desetog Burbonskog, zbačenog u Julskoj revoluciji.

1842. - SAD i Velika Britanija potpisale sporazum kojim je određena granica između SAD-a i Kanade.

1849. - Austrija i Rusija srušile mađarsku republiku..

1858. - U Posavini izbila buna srpskih seljaka protiv turske vlasti u Bosni zbog pokušaja nasilnog ubiranja trećine njihove letine. Ustanak pod vođstvom prote Stevana Avramovića i popa Petka Jagovića je zahvatio sela između Brčkog, Gradačca i Modriče. Glavni napad turske vojske polovinom oktobra 1858. ustanici su odbijali dva dana, ali je potom otpor ugušen. Slom bune je praćen pokoljem, pa je narod u masama bežao preko granice u Austriju.

1896. - Rođen je švajcarski psiholog Žan Pijaže, poznat po istraživanjima saznajnih funkcija kod dece. Osnovao je Međunarodni centar za genetičku epistemologiju ('Dečiji govor i mišljenje', 'Uvod u genetičku epistemologiju').

1896. - Nemački inženjer i pronalazač Oto Lilijental, jedan od pionira avijacije, poginuo je isprobavajući planer dvokrilac koji je ranije iste godine konstruisao. Nesreću je izazvao jak udar vetra koji je prevrnuo letelicu i razbio je o tlo zajedno sa hrabrim pilotom, sedam godina pre istorijskog uspešnog leta američkih pionira avijacije - braće Rajt. Studirajući let ptica, usavršio je jedrilicu i dokazao superiornost zakrivljenih nad ravnim krilima.

1912. - Rođen je Bojan Adamič, slovenski kompozitor filmske muzike.

1914. - Rođena je Tove Jansson, finska slikarka, spisteljica, strip umetnica, ilustratorka.

1918. - Rođen je američki filmski režiser Robert Oldrič koji se uspešno oprobao u gotovo svim filmskim žanrovima, od vesterna do psiholoških drama ('Šta se dogodilo s Bebi Džejn?', 'Vera Kruz', 'Apač', 'Dvanaest žigosanih', 'Poljubac smrti').

1919. - Rođen je italijanski kompozitor Ruđero Leonkavalo, koji je stvarao u verističkom maniru. Napisao je veliki broj opera, ali nijednom nije ponovio uspeh opere 'Pajaci'.

1922. - Rođen je Philip Larkin, engleski književnik.

1922. - Rođen je Predrag Tasovac, srpski glumac.

1938. - Rođen je Rod Laver, australijski teniser.

1939. - Rođen je Romano Prodi, italijanski političar.

1943. - Rođen je Ken Norton, američki bokser.

1941. - Četnici napravili pogrom u Krnjeuši kod Bosanskog Petrovca, ubivši 240 seljana, etnički očistivši tako taj kraj od Hrvata.
1942. - Tokom kampanje 'Napustite Indiju' (Quit India) Sveindijskog kongresa, britanske vlasti su u Bombaju uhitile indijskog nacionalnog vođu Mahatmu Gandhija i njegovih 50 sljedbenika. Gandi je u zatvoru 21 dan štrajkovao glađu, a pušten je iz zatvora 1944. pod pritiskom javnosti.

1943. - Italijanski fašistički okupatori zapalili 6 su bračkih mesta, a sama Selca gorila su 3 dana.

1945. - Američke vazdušne snage bacile su na Japan i drugu atomsku bombu. Tada je teško razoren Nagasaki, trgovačka i ratna luka Japana, sa oko pola miliona stanovnika. Bomba je eksplodirala na 600 metara iznad grada i bila je nešto snažnija od one bačene na Hirošimu. Oko 36 hiljada ljudi je poginulo, a ranjeno je preko 40 hiljada, dok je u požaru izgorelo 20 hiljada zgrada. Šest dana posle eksplozije atomske bombe nad Nagasakijem, japanski car Hirochito objavio je bezuslovnu kapitulaciju Japana.

1945. - Na trećem zasedanja AVNOJ se u Beogradu proglasio privremenom Narodnom skupštinom Demokratske Federativne Jugoslavije. Istog dana usvojen je i zakon o biračkim spiskovima i donesena je odredba o pravu glasa žena i omladine iznad 18 godina.

1945. - Razvijen prvi dokumentarni film snimljen u Jugoslaviji posle Drugog svetskog rata - dokumentarac 'Jasenovac'. Potresno svedočanstvo o zločinima ustaša u najvećem koncentracionom logoru na Balkanu režirali su Gustav Gavrin i Kosta Hlavati, koji su napisali i scenario. Nečuvene strahote, kojima su bili izloženi zatočeni Srbi, Jevreji i Romi, rekonstruisane su pomoću fotografija pronađenih u zaplenjenim nemačkim i hrvatskim arhivama i kod pojedinaca.

1954. - Kao odgovor na pretnje SSSR-a i Istočnog bloka Jugoslaviji, Grčka, Turska i SFRJ zaključile su na Bledu (Slovenija) Balkanski savez o uzajamnoj političkoj suradnji i pomoći na rok od 20 godina. Otopljavanjem sovjetsko-jugoslavenskih odnosa poslije 1956. godine, taj savez je gubio na značaju, iako formalno nikad nije otkazan.

1957. - Rođena je Melani Grifit, američka glumica.

1962. - Umro je nemački pisac Herman Hese, dobitnik Nobelove nagrade za književnost 1946. Duboko saživljavanje sa savremenim problemima i otpor konvencionalnim društvenim normama učinili su ga šezdesetih godina idolom omladine na Zapadu. Smatra se pretečom i klasikom hipi-kulture ('Demijan', 'Stepski vuk', 'Sidarta', 'Igra staklenih perli', 'Narcis i Zlatousti').

1963. - Rođena je Vitni Elizabet Hjuston, američka pevačica i glumica.

1965. - Bivša britanska kolonija Singapur postala je nezavisna država u okviru Commonwealtha poslije otcepljenja od Malezije.

1968. - Rođena je Gillian Anderson, američka glumica, poznata po serijalu Dosije X.

1969. - Sledbenici Čarlsa Mensona su ubili glumicu Šeron Tejt, ženu filmskog reditelja Romana Polanskog, i još četiri osobe u njenoj kući na Beverli Hilsu.

1974. - Richard Nixon podnio ostavku na mesto predsednika SAD. Istoga dana, dotadašnji potpredsednik Gerald Ford polaže prisegu i postaje 38. predsednik SAD-a.

1975. - Umro je ruski kompozitor Dmitrij Šostakovič, jedan od velikana sovjetske i svetske muzike 20. veka. Njegov opus, pored 15 simfonija, sadrži opere, balete i kamernu muziku.

1992. - U Barseloni su završene 25. olimpijske igre, na kojima je učestvovalo 15.000 sportista iz 172 zemlje. Sportisti SR Jugoslavije, zbog sankcija UN, nisu mogli da učestvuju u ekipnim sportovima, ali su medalje izborili strelci. Jasna Šekarić srebrnu, a Aranka Binder i Stevan Pletikosić bronzanu.

1994. - U Banjaluci, u prisustvu Njegove svetosti patrijarha srpskog Pavla održano zasedanje Episkopske konferencije Srpske pravoslavne crkve - SPC, povodom odluke Vlade SR Jugoslavije da prekine sve političke i trgovinske odnose sa RS. Konferencija je osudila ovu odluku, ističući da se SPC zauzima za pravedan mir koji će omogućiti srpskom narodu u RS i Republici Srpskoj Krajini da izabere s kim i kako će da živi.

1995. - Gvatemalski putnički avion na letu od Majamija upao u nevreme i srušio se u jedan vulkan, što nije preživio niko od 65 ljudi u avionu.

1998. - U sukobu sa indijskom policijom u Kašmiru poginuo je Ali Mohamad Dar, samoproklamovani zamenik vrhovnog komandanta zabranjene separatističke islamske oružane grupe Hizb-ul-Mudžahedin, koja teži da Kašmir pripoji Pakistanu.

1998. - Košarkaška reprezentacija SR Jugoslavije postala je svetski šampion u košarci.

2000. - U katastrofalnim poplavama u Indiji, Bangladešu, Butanu i Nepalu poginulo je 300 ljudi, a milijuni su ostali bez domova.

2001. - U pizzeriji u središtu Jeruzalema, bombaš samoubojica ubio je najmanje 15, a ranio 90 osoba.

2002. - Umro je general-poručnik Tran Do, najpoznatiji vijetnamski disident koji je poslednjih godina postao zagovornik političkih reformi u Vijetnamu.

2003. - Crnogorski policajci preuzeli poslove obezbeđenja državne granice na teritoriji Crne Gore od Vojske Srbije i Crne Gore, na osnovu odluke Saveta ministara od 31. juna.

2004. - Teri Nikols osuđen je u Americi na 161 godinu zatvora, odnosno na doživotnu robiju bez prava na pomilovanje i skraćenje kazne, zbog postavljanja bombe u zgradi državnih organa u Oklahoma Sitiju 1995. godine, kada je poginulo 168 osoba.

2008. - U Americi je preminuo Mahmut Darviš, palestinski pesnik. Poezija Darviša usmerena je na izgnanstvo i dijasporu kao svakodnevnicu života. Nosilac je brojnih nagrada i priznanja, među kojima su i Bosanski stećnjak i Zlatan venac Struških večeri poezije (2007).

2010. - U klizištima u provinciji Gansu, na severozapadu Kine oko 1200 osoba je poginulo, a više od 500 se vodi kao nestalo. Bujica blata je prekrila pet kilometara površine, a negde je bila i do visine trećeg sprata stambenih zgrada.

2010. - U poplavama u Pakistanu poginulo 1.600 ljudi, 500.000 osoba ostalo je bez krova nad glavom, a ugroženo 13,8 miliona ljudi.

2011. - Evropska centralna banka (ECB) ocenila je da su finansijska tržišta u najtežoj krizi od kraja Drugog svetskog rata i da ključnu ulogu u okončanju te krize ne treba da ima ECB, već države članice evro-zone.

2014. - Ubistvo mladog crnca Majkla Brauna koga je ubio beli policajac u Fergusonu, predgrađu američkog grada Sent Luis, pokrenulo je višednevne demonstracije i sukobe sa policijom koja je koristila vojnu opremu za rasterivanje demonstranata.

2015. - Parlamentarni izbori na Haitiju koji su više puta pomerani usled političkih razmirica haićanske izvršne vlasti i opozicije unazad četiri godine, proteklu su i znaku odlaganja početka glasanja, nereda, povremenog pesničenja i gađanja kamenicama.

2017. - Oko 50 migranata, uglavnom tinejdžera iz Somalije i Etiopije, udavilo se kod jemenske obale posto je krijumčar namerno gurnuo više od 120 migranata u more dok su se približavali Jemenu.
   RSS FEED-OVI ZA VAŠ SAJT NAJBOLJA WEB SKOLA NAJBOLJI SAJT SA BESPLATNIM SLIKAMA