Ponuda Tema

Desilo Se u Ovaj Dan - 01. Oktobar

   Šta se sve događalo i koji važni događaji su se desili na ovaj dan, 01. oktobra! Šta se sve nekada dešavalo prvog oktobra, šta je posebno ovog datuma, koje su poznate ličnosti rođene a koje umrle ovog datuma?
331. pre nove ere - Odigrala se bitka kod Gaugamele u kojoj je Aleksandar Veliki naneo konačni poraz perdsijskom kralju Dariju III.

1207. - Rođen je engleski kralj Henri Treći, koji je stupio na presto u devetoj godini života, jer mu je u Prvom baronskom ratu poginuo otac DŽon, nazvan 'DŽon Bez Zemlje', ali je stvarno počeo da vlada tek 1234.

1684. - Umro je francuski pisac Pjer Kornej, pesnik moralne veličine i patriotskog i epskog zanosa, jedan od najznačajnijih predstavnika francuske klasične tragedije ('Sid', 'Horacije', 'Sina', 'Poliekt').

1685. - Rođen je Karlo VI, car Svetog Rimskog Carstva.

1754. - Rođen je Pavle I Petrović Romanov, ruski car (1796-1801), sin i naslednik Katarine Velike. Iz straha pred prodorom ideja Francuske revolucije, vladavinu je štitio represijom i terorom, a 1798. pristupio je 'Drugoj koaliciji' - sa Engleskom i Austrijom protiv Napoleona. Ubijen je 1801. u zaveri dvorskih oficira.

1777. - Potpisan Ugovor u San Ildefonsu, između Španije i Portugala.

1795. - Belgija pripojena Francuskoj.

1800. - Španija tajnim sporazumom Francuskoj vratila Luizijanu.

1865. - Rođen je francuski kompozitor i muzički kritičar Pol Dika, profesor Pariskog konzervatorijuma, čije su kompozicije inspirisane klasičnom tradicijom i obogaćene uticajem kasnoromantičara i impresionista. Dela su mu: orkestarski skerco 'Čarobnjakov učenik', opera 'Arijadna i Plavobradi', koreografska poema 'Peri' ...

1869. - U Beču su izdate prve razglednice.

1870. - U bici kod Sedana u francusko-pruskom ratu zarobljen je francuski car Šarl Luj Napoleon Treći Bonaparta, a Francuska je tri dana kasnije ponovo postala republika.

1878. - U Nišu otvorena prva gimnazija, u prvu školsku godinu upisano 49 učenika.

1892. - Rođena je je srpska književnica i klasični filolog Anica Savić-Rebac, profesor Univerziteta u Beogradu. Dela su: 'Problemi antičke estetike', 'Antička demokratija i socijalni problemi', 'Problemi predplatonske erotologije', komentar i prevod speva Tita Lukrecija Kara - Titus Lukretius Carus, 'O prirodi stvari' - De rerum natura, mnoštvo prevoda na engleski, naročito Petra II Perovića Njegoša, nemački, francuski i italijanski.

1903. - Rođen je američki pijanista ruskog porekla Vladimir Horovic, jedan od najvećih majstora klavira u istoriji muzike. SSSR je napustio 1925, a kada se prvi put vratio 1986. doživeo je trijumf na koncertima u Moskvi i Lenjingradu.

1904. - Rođen je Otto Robert Frisch, austrijski nuklearni fizičar.

1909. - Rođen je Thierry Maulnier, francuski književnik.

1910. - Japan izvršio aneksiju Koreje i uključio je u Japansko carstvo.

1911. - Umro je Wilhelm Dilthey, nemački filozof.

1914. - Turska kao saveznica Centralnih sila u Prvom svetskom ratu zatvorila Dardanele za brodove zemalja Antante.

1918. - Predvođeni engleskim pukovnikom Tomasom Edvardom Lorensom, poznatim kao Lorens od Arabije, Arapi uz pomoć Britanaca u Prvom svetskom ratu preoteli Damask od Turaka.

1924. - Radio Beograd počeo da emituje program. U eksperimentalnim emisijama inženjeri Mihajlo Simić i Dobrivoje Petrović sa predajnika u Rakovici emitovali i koncerte uz učešće pevača Beogradske opere. U znak sećanja na prvo emitovanje, 1. oktobar ustanovljen kao dan Radio-televizije Srbije.

1924. - Rođen je Džimi Karter, 39. američki predsednik i dobitnik Nobelove nagrade za mir.

1926. - U Beogradu otvorena pijaca na Zelenom vencu.

1928. - U SSSR proglašena Prva petoljetka, petogodišnji plan razvoja industrije i nastavak kolektivizacije poljoprivrede.

1930. - U Londonu je otvorena britanska Empire-konferencija. Središnja tema bila je težnja za užim povezivanjem Empire-država.

1932. - Austrijski savezni kancelar Engelbert Dollfuss primijenio je prvi put zakon o ovlastima iz 1917. koji mu omogućuje izdavanje naredbi u slućaju nužde.

1933. - U Čehoslovačkoj je Konrad Henlein objavio osnivanje 'Zavičajne fronte sudetskih Nemaca'. 

1935. - Rođena je Julie Andrews, britanska glumica i pevačica.

1936. - Španski fašisti proglasili svog vođu Fransiska Franka za šefa države.

1938. - Nemačka armija ušla u Čehoslovačku i okupirala Sudete posle Minhenskog sporazuma Nemačke s Velikom Britanijom i Francuskom.

1943. - Saveznici posle jednomesečne bitke u Drugom svetskom ratu zauzeli Napulj.
1946. - Međunarodni vojni sud u Nirnbergu proglasio krivim 22 lidera nacističke Nemačke za ratne zločine pocinjene u Drugom svetskom ratu. Na smrt osuđeno njih 12, tri dobila doživotni zatvor, a ostali zatvorske kazne od 10 do 20 godina. Među onima koji su osuđeni na smrt vešanjem bili su: Joachim von Ribbentrop, nacistički ministar spoljnih poslova; Herman Goering, osnivač Gestapoa i zapovednik Nemačke avijacije, Wilhelm Frick, ministar unutrašnjih poslova. Sedmorica drugih, među kojima i Rudolf Hess, bivši Hitlerov zamenik, dobili su zatvorske kazne u trajanju od deset godina do doživotne. Trojica preostalih su oslobođeni.

1949. - U Pekingu je pred carskom palačom Mao Cetung proglasio Narodnu Republiku Kinu te postao prvim predsedavajućim novostvorene Centralne narodne vlade.

1954. - Rođen je Ljubomir Travica, srpski odbojkaški trener. 

1957. - Umro je srpski biolog i fiziolog Ivan Đaja, profesor Univerziteta u Beogradu i član Srpske akademije nauka i umetnosti, koji je istraživanjima fiziologije duboko ohlađenog organizma stekao svetski renome. Jedan je od osnivača hipotermije ('Đajin metod postizanja hipotermije'). Osnovao je 1910. prvu Katedru za fiziologiju kod nas. Objavio je sam ili sa saradnicima više od 200 naučnih radova. Dela su: 'Osnovi fiziologije' (prvi udžbenik fiziologije na srpskom), 'Od života do civilizacije', 'Pogled u život', 'Eksperimentalno traženje energetičke osnove u živih bića', 'Osnovna biološka energija i energetika kvasa', 'Biološki listići', 'Putopisi'.

1960. - Proglašena nezavisnost najmnogoljudnije afričke zemlje - Nigerije, koja je od kraja XIX veka bila britanska kolonija.

1966. - Rođen je Džordž Vea, liberijski fudbaler.

1967. - Rođen je Slobodan Branković, jugoslovenski atletičar.

1970. - Umro je Petar Konjović, srpski kompozitor klasične muzike.

1975. - U Manili održan Thrilla in Manila ili 'Triler u Manili' - boks meč u kome je svetski prvak u teškoj kategoriji Muhammad Ali obranio titulu od Joea Fraziera, poznat kao jedna od najvećih i najspektakularnijih borbi u historiji boksa.

1979. - Zona Panamskog kanala posle 70 godina pod kontrolom SAD formalno predata na upravu Panami.

1982. - Lider Hrišćansko-demokratske unije Helmut Kol postao šesti kancelar Zapadne Nemačke, nasledivši socijaldemokratu Helmuta Šmita.

1984. - Umro je Blagoje Marjanović, srpski i jugoslovenski fudbaler. 

1986. - Umro je Dražen Ričl Zijo, jugoslavenski muzičar, član legendarne grupe 'Crvena Jabuka'. Dražen je preminuo usled posledica saobraćajne nesreće, kada je grupa putovala na koncert. U nesreći je poginuo i basista grupe Aljoša Buha.

1988. - Mihail Sergejevič Gorbačov postao predsednik Prezidijuma Vrhovnog sovjeta SSSR umesto Andreja Gromika, koji je prethodnog dana penzionisan. Tvorac političkih i privrednih reformi, Gorbačov bio poslednji lider Sovjetskog Saveza.

1988. - Umro je srpski glumac Pavle Vujisić, 'vulkan glume, života i snage', kako ga je opisao Orson Vels. Već u prvom filmu, 'Čudotvorni mač' Vojislava Nanovića (1950), nametnuo se neobično snažnom glumačkom ličnošću, koja je potom obeležila više od 100 filmova i mnoštvo TV serija i drama, poput kultne serije 'Šešir gospodina Vujića', 'Otpisani' i 'Kamiondžije'. Filmovi: 'Ko to tamo peva', 'Sjećaš li se Doli Bel?', 'Maratonci trče počasni krug', 'Hajka', 'Kampo Mamula', 'Dim', 'Mačak pod šlemom', 'Parče plavog neba', 'Žeđ', 'Horoskop', 'Inspektor', 'Sam', 'Pogon B', 'Kad čuješ zvona', 'Događaj', 'Konjuh planinom'.

1990. - Srpsko nacionalno veće u Srbu proglasilo autonomiju Srba u Hrvatskoj na osnovu referenduma na kojem se od 567.317 građana za autonomiju izjasnilo 567.127.

1991. - Rezervni sastav JNA, sastavljen pretežno od pripadnika iz Crne Gore započinju napad na Dubrovnik i okolna mesta.

1995. - Velika Britanija napustila imperijalne mere za dužinu i težinu uspostavljene 1812. Kilometar, metar, centimetar, litar, kilogram i gram su zamenili milju, jard, fit, inč, galon, pintu, libru, funtu i uncu.

1996. - Savet bezbednosti Ujedinjenih nacija ukinuo ekonomske sankcije Jugoslaviji uvedene u maju 1992. zbog njene umešanosti u rat u Bosni.

1997. - Policija je grubom silom rasturila mirne demonstracije albanskih studenata u Prištini i još pet gradova na Kosovu. Studenti zahtevali povratak u univerzitetske ustanove i nastavu na albanskom jeziku.

1997. - Izrael oslobodio vođu palestinskih islamskih terorista i osnivača terorističke organizacije 'Hamas' šeika Ahmeda Jasina i na osnovu sporazuma sa Jordanom deportovao ga u jordansku prestonicu Aman.

1999. - Visoki predstavnik za BiH Volfgang Petrič donio odluku o izmjenama i dopunama Zakona o Radio-televiziji Srpske, kao prelaznu mjeru kojom se naziv Srpska radio-televizija zamjenjuje nazivom Radio-televizija Republike Srpske.

1999. - Umro je Miroslav Čangalović, beogradski operski pevač.

1999. - Ruske snage ušle u Čečeniju pošto su tokom avgusta i septembra potukle čečenske islamiste na teritoriji Dagestana.

2000. - Širom Srbije nastavljeni protesti građana zbog nepriznavanja pobede kandidata DOS Vojislava Koštunice na predsedničkim izborima u Jugoslaviji. Jake policijske snage ušle u rudnik 'Kolubara” u pokušaju da spreče štrajk rudara.

2003. - Narodna skupština Republike Srpske usvojila deklaraciju kojom se traži povlačenje tužbe BiH protiv SCG za genocid pred Međunarodnim sudom pravde u Hagu.

2003 - Na parlamentarnim izborima u Ruandi pobedila je partija Patriotski front Ruande, predsednika Pola Kagame (Paul Kagame's). To su bili prvi višestranački izbori u Ugandi od 1962. godine, kada je zemlja prestala da bude belgijska kolonija.

2006. - Održani peti Opšti izbori Bosni i Hercegovini.

2006. - Izrael okončao povlačenje vojnika sa juga Libana, koji je cijelu deceniju bio uporište Hezbolaha.

2008. - Vrhovni sud Rusije donio odluku da ubistvo cara Nikolaja Drugog tokom boljševičke revolucije 1918. godine nije bilo zakonito.

2011. - Počeo prvi Popis stanovništva u Srbiji.

2012 - Na parlamentskim izborima u Gruziji pobedila je koalicija „Gruzijski san“ Bidžina Ivanišvilija i preuzela vlast od partije dotadašnjeg predsednika Mihaila Sakašvilija „Jedinstveni nacionalni pokret“.

2012 - Počeo popis poljoprivrede Srbije, prvi nakon 1960. godine.

2013. - Počeo prvi Popis stanovništva u samostalnoj Bosni i Hercegovini.

2015. - Umrla je Usnija Redžepova, srpska pevačica romskog i turskog porekla.

2015 - Trinaest ubijenih, sedam ranjenih, bilans je oružanog napada 26-ogodišneg mladića na koledžu Umkva - Umpqua Community College u američkoj severozapadnoj državi Oregon.

■ 2017 - U Kataloniji, jednoj od sedamnaest španskih autonomnih regija, održan je referendum na koji je izašlo 42,3 odsto od 5,34 miliona Katalonaca s pravom glasa, od kojih je za nezavisnost od Španije glasalo je 2,26 miliona. Održavanje refernduma je ometala španske policija zatvarenjem 440 biračkih mesta uz upotrebu sile pri čemu je povređeno oko 880 građana i policajaca.
   RSS FEED-OVI ZA VAŠ SAJT NAJBOLJA WEB SKOLA NAJBOLJI SAJT SA BESPLATNIM SLIKAMA