Ponuda Tema

Desilo Se u Ovaj Dan - 28. Septembar

   Šta se sve događalo i koji važni događaji su se desili na ovaj dan, 28. septembra! Šta se sve nekada dešavalo dvadeset osmog septembra, šta je posebno ovog datuma, koje su poznate ličnosti rođene a koje umrle ovog datuma?
48. pre naše ere - U Egiptu je ubijen Gnej Pompej Veliki, jedan od najvećih rimskih državnika i vojskovođa, koji je 69. godine pre nove ere ugušio Spartakov ustanak, a 61. osvojio Jerusalim.

551. pre nove ere - Rođen je Konfucije, kineski filozof.

351. - U bitci kod Murse - današnji Osijek, rimski car Konstancije II je po cenu velikih žrtava porazio zapadnog uzurpatora Magnencija.

365. - Rimski general Prokopije potplaćuje vojnike da ga proglase carem.

892. - Prvo spominjanje Livna u istorijskim dokumentima. Spominje ga se u povelji hrvatskog kneza Mutimira ('livanjski župan Želimir')

1066. - Iskrcavanjem normanskih trupa kod Pevenseya počela je borba za englesko prestolje na koje je pravo polagao normanski vojvoda Vilim. Vilijam I. Osvajač je osvojio vlast nekoliko nedelja posle, kad je u Bici kod Hastingsa pobedio kralja Harolda II.

1542. - Portugalski moreplovac Kabriljo uplovio je u zaliv San Dijego prilikom svojih istraživanja severozapadnih obala Meksika u ime Španije. To je prvi poznati ulazak Evropljana na tlo Kalifornije

1573. - Rođen je italijanski slikar Mikelanđelo Karavađo. Odlučno je prekinuo sa dotadašnjim idealističkim i intelektualnim shvatanjem slikarstva i orjentisao se ka naturalizmu. Služio se snažnim kontrastima jarkog svetla i dubokih senki, osvetljavajući svoje figure sa strane. Izvršio je veliki uticaj na francusko i holandsko slikarstvo XVII veka. Dela su mu: 'Marijina smrt' (Luvr), 'Polaganje Hrista u grob' (Vatikanski muzej), 'Hristos s decom' (London), 'Kockari' (Drezden), 'Prizivanje sv. Mateje' (Rim).

1687. - Tursko skladište municije koje se nalazilo unutar Partenona je bilo pogođeno mletačkim granatama. Rezultujuća eksplozija je teško oštetila zdanje i njegove skulpture.

1725. - Rođen je Arthur Guiness, osnivač istoimene irske vrste piva.

1833. - Rođen je Vladimir Jovanović, srpski političar, novinar i počasni član Srpske kraljevske akademije.

1841. - Rođen je francuski državnik Žorž Benžamen Klemanso, premijer od 1906. do 1909. i od 1917. do 1920, kada se povukao iz političkog života. U vreme Drajfusove afere objavio je u svom listu 'L'Oror' poznato Zolino pismo predsedniku Republike 'Optužujem'.

1852. - Rođen je Henri Moissan, francuski hemičar.

1859. - Umro je Carl Ritter, nemački geograf.

1864. - Međunarodna radnička skupština u Londonu obnovila je International Working Men's Association (Međunarodno radničko udruženje) - Prva Internacionala, za koju je osnivački dokument pod nazivom 'Inauguralna adresa i Statut' napisao Karl Marks .

1880. - Rođen je Vojislav Tankosić, major srpske vojske i četnički vojvoda.

1891. - Umro je američki pisac Herman Melvil, autor romana 'Mobi Dik', oštrouman kritičar sebičnosti i komercijalizacije američkog društva, pri čemu je majstorski koristio simbole i alegoriju. Ostala djela: 'Tajpi', 'Omu', 'Bili Bad'. 

1895. - Umro je francuski hemičar i biolog Luj Paster, pronalazač vakcina protiv besnila, antraksa i crvenog vetra. Otkrio je i postupak konzerviranja hrane sprečavanjem razmnožavanja bakterija, koji je kasnije nazvan 'pasterizacija'. Osnivač je naučnih grana mikrobiologije i stereohemije. Organizovao je 1888. čuveni institut u Parizu, nazvan po njemu.

1901. - Rođen je Ed Sullivan, američki TV-voditelj.

1902 - Umro je francuski pisac Emil Zola, tvorac i najizrazitiji predstavnik naturalističkog romana, autor 'Trbuha pariza', 'Tereze Raken', 'Žerminala', 'Nane' i drugih romana. Poznat je i po otvorenom pismu 1898. godine predsedniku Francuske pod naslovom 'Optužujem' u kojem je otkrio mahinacije najviših vojnih krugova u 'Drajfusovoj aferi'.

1905. - Rođen je Maks Šmeling, nemački bokser, svetski šampion u teškoj kategoriji.

1914. - Umro je srpski kompozitor i muzički pedagog Stevan Stojanović Mokranjac, član Srpske kraljevske akademije i horovođa Beogradskog pevačkog društva, u stilizaciji folklornih motiva uzor generacijama kompozitora. Muziku je studirao na Velikoj školi u Beogradu i na konzervatorijumima u Minhenu, Rimu i Lajpcigu, a po povratku u otadžbinu, osnovao je Srpsku muzičku školu i Beogradski gudački kvartet. Njegove kompozicije odlikuje izvanredan, umnogome neprevaziđen smisao za umetničku obradu narodnih pesama, pri čemu su rukoveti vrhunski domet naše muzike, a crkvena pojanja nesumnjivo među najistaknutijim delima celokupnog pravoslavnog bogosluženja. Napisao je i više muzikoloških studija. Dela su: 'Rukoveti' (15), 'Primorski napevi', 'Kozar', solo pesma 'Lem-Edim', scenska muzika za 'Ivkovu slavu', crkvena muzika 'Opelo', 'Akatist Bogorodici', 'Liturgija'.

1923. - Rođen je Marcello Mastroiani, italijanski filmski i pozorišni glumac.

1924. - Rođen je italijanski filmski glumac Marčelo Mastrojani. Filmovi su mu: 'Devojke sa Španskog trga', 'Hronika o siromašnim ljubavnicima', 'Bele noći', 'Sladak život', 'Razvod na italijanski način', 'Noć', 'Porodična hronika', 'Osam i po', 'Privatan život' ...

1932. - Rođen je Muhamed Kondžić, bosansko-hercegovački književnik.

1934. - Rođena je francuska filmska glumica Brižit Bardo, najveći filmski seks simbol, koja je stekla nezapamćenu popularnost otkrivajući ženske čari više nego ijedna glumica ranije. Karijeru je prekinula relativno rano - mnogi smatraju mudro, jer bi joj u poznijim godinama skroman glumački kvalitet bio nepouzdan oslonac. Filmovi: 'I Bog stvori ženu', 'Žena i njena igračka', 'U slučaju nesreće', 'Istina', 'Babet ide u rat', 'Privatan život', 'Prezir', 'Odmor ratnika', 'Parižanka', 'Viva Marija'. 

1938. - Rođen je Ben E. King, američki pevač i muzičar.

1941. - Rođen je Edmund Stoiber, bavarski političar.
1944. - Jedinice Crvene armije u Drugom svetskom ratu prešle u Srbiju na osnovu jugoslovensko-sovjetskog dogovora.

1949. - Moskva jednostrano otkazala ugovor o prijateljstvu i uzajamnoj pomoći SSSR i Jugoslavije, što su potom učinile i ostale zemlje „socijalističkog lagera“, Mađarska 30. septembra, Bugarska i Rumunija 1. i Čehoslovačka 4. oktobra.

1951. - U Argentini je ugušen pokušaj puča protiv predsednika Juana Perona. Nakon toga on je proglasio ratno stanje.

1952. - Rođena je Silvija Kristel, holandska glumica poznata po seriji filmova 'Emanuela'.

1953. - Umro je Edwin Hubble, američki astronom, poznat po otkriću širenja svemira.

1958. - U Francuskoj održan referendum na kom je prihvaćen nov Ustav, čime je počelo razdoblje Pete Republike. Novim Ustavom ojačana predsednička vlast.

1960. - Rođen je Mehmed Baždarević, bosanskohercegovački fudbaler.

1960. - Rođena je Jenifer Rush, američka pevačica.

1961. - Sirija je istupila iz Ujedinjene Arapske Republike (UAR) i postala samostalna republika.

1965. - Prilikom erupcije vulkana na Filipinima, 56 kilometara južno od Manile, 184 osobe izgubile život.

1966. - Umro je francuski pisac Andre Breton, teoretičar i osnivač nadrealističkog pokreta. Svoje stavove o psihoanalizi i automatizmu podsvesti kao osnovi umetničkog stvaralaštva izneo je u Manifestima nadrealizma (1924, 1930) ('Nadrealistička revolucija', 'Nađa', 'Sjaj zemlje', 'Izgubljeni koraci', 'Praskozorje', 'Fatamorgana', 'Nadrealizam i slikarstvo').

1967. - Rođena je Mira Sorvino, američka glumica.

1968. - Rođen je Mika Hakinen, finski vozač i dvostruki svetski prvak u Formuli 1.

1968. - Rođena je Naomi Vots, australijsko-britanska filmska glumica.

1969. - U Gunji sagrađena prva džamija na području Hrvatske.

1970. - Umro je egipatski državnik Gamal Abdel Naser. Jedan od inicijatora vojnog udara kojim je 23. jula 1952. svrgnut kralj Faruk I, proglasio se premijerom dve godine kasnije, a 1956. izabran je za predsednika Egipta. Nacionalizovao je Suecku kompaniju, što je u jesen 1956. dovelo do neuspešnog anglo-francusko-izraelskog napada na Egipat, a u junu 1967. vodio je i izgubio šestodnevni rat sa Izraelom. Bio je jedan od lidera Pokreta nesvrstanih zemalja.

1970. - Umro je Džon Rodrigo dos Passos, američki književnik.

1978. - Umro je italijanski sveštenik Albino Lučani, poglavar Rimokatoličke crkve samo 33 dana, pod imenom Jovan Pavle Prvi. Od 1969. godine bio je nadbiskup Venecije, a za papu je izabran 26. avgusta 1978. Umro je pod nerazjašnjenim okolnostima. 

1981. - Umrla je Ksenija Atanasijević, prva žena docent i prva žena koja je doktorirala na Beogradskom univerzitetu 1922. godine.

1987. - Rođena je Hilari Daf, američka pevačica, glumica, modni dizajner, preduzetnik, tekstopisac i kompozitor.

1988. - Rođen je Marin Čilić, hrvatski teniser.

1988. - Završava se šahovski turnir u Tilburgu, Holandija, pobedom Anatolija Karpova.

1989. - U izbeglištvu na Havajima umro je Ferdinand Marcos, filipinski političar i predsednik Filipina (od 1965. do 1986).

1990. - U Skupštini Srbije usvojen nov Ustav, uveden višestranački politički sistem, a pokrajine Vojvodina i Kosovo izgubile atribute državnosti i postale teritorijalne autonomije.

1991. - Umro je Miles Dewey Davis, američki džez glazbenik.

1992. - Masakr u Boljakovom Potoku.

1994. - U nevremenu u Baltičkom moru u blizini finske obale potonuo feribot „Estonija“. U toj najvećoj mirnodopskoj pomorskoj nesreći u Evropi poginulo više od 900 osoba.

1995. - Umro je Slobodan Ivković, jugoslovenski i srpski košarkaš i košarkaški trener.

1996. - U Vučitrnu na Kosovu bačene dve eksplozivne naprave u krug vojne kasarne, a u selu Rudnik i mestu Podujevo napadnute policijske stanice. Oružani napadi kosovskih Albanaca na punktove srpske policije učestali u narednim mesecima, što je početkom 1998. dovelo do otvorenih sukoba.

1998. - Posle dve nedelje uličnih nemira i nasilja koji su zapretili da će oboriti Vladu silom, albanski premijer Fatos Nano podneo ostavku.

2000. - Savezna izborna komisija saopštila konačne rezultate predsedničkih izbora u Jugoslaviji, prema kojima Slobodan Milošević i Vojislav Koštunica idu u drugi izborni krug. Smatrajući da su rezultati falsifikovani, pristalice DOS počele masovne proteste širom zemlje.

2000. - Počeo palestinski ustanak - intifada. Neposredan povod bila poseta tadašnjeg lidera izraelske opozicije svetim mestima u jerusalimskom starom gradu. U naredne dve godine poginulo više od 1.000 Palestinaca i više stotina Izraelaca.

2000. - Umro je Pjer Trido, kanadski državnik.

2001. - Savet bezbednosti Ujedinjenih nacija ukinuo sankcije Sudanu, uvedene 1996. pošto je ta zemlja odbila da izruči osumnjičene za atentat na egipatskog predsednika Hosnija Mubaraka, 1995. u Etiopiji. Ukidanje sankcija tražili Egipat i Etiopija.

2003. - Umro je Elija Kazan, američki filmski reditelj, scenarista, producent, glumac i književnik, grčkog porekla, rođen u Turskoj. Njegovih sedam filmova dobilo je čak 20 Oskara u raznim kategorijama, uključujući dva za režiju - 'Džentlmenski sporazum' i 'Na dokovima Njujorka'.

2003. - Umro je Altea Gibson, prvi teniski igrač tamne puti koji je osvojio Vimbldon i državno prvenstvo SAD.

2007. - U Njujorku su počeli direktni pregovori delegacija Beograda i Prištine o statusu Kosova u novom pregovaračkom procesu uz posredovanje 'trojke' Kontakt grupe. Beograd je saopštio svoje viđenje suštinske autonomije u okviru granica Srbije, dok je Priština ponudila 'prijateljstvo i saradnju dve nezavisne države'.

2010. - Umro je Artur Pen režiser filmskih klasika među kojima su 'Potera bez milosti', 'Boni i Klajd' i 'Mali veliki čovek'.

2012. - Posmrtni ostaci kneza Pavla Karađorđevića, njegove supruge Olge i sina Nikole ekshumirani su u Lozani u Švajcarskoj i preneti u Srbiju, gde su sahranjeni u porodičnoj grobnici u Crkvi svetog Đorđa na Oplencu kod Topole.

2013. - Savet bezbednosti UN jednoglasno je izglasao rezoluciju o obezbeđivanju i uništenju sirijskog hemijskog oružja. To je prva rezolucija Saveta bezbednosti od početka sirijskog konflikta u martu 2011. godine, pošto su Rusija i Kina vetom blokirale tri ranije predložene rezolucije u kojima se vršio pritisak na sirijskog predsednika Bašara al Asada da okonča nasilje u svojoj zemlji.

2014. - U Berlinu je oboren svetski rekord u maratonu.

2016. - Umro je Šimon Peres, izraelski političar i 9. po redu predsednik Izraela.
   RSS FEED-OVI ZA VAŠ SAJT NAJBOLJA WEB SKOLA NAJBOLJI SAJT SA BESPLATNIM SLIKAMA