Ponuda Tema

Desilo Se u Ovaj Dan - 25. Septembar

   Šta se sve događalo i koji važni događaji su se desili na ovaj dan, 25. septembra! Šta se sve nekada dešavalo dvadeset petog septembra, šta je posebno ovog datuma, koje su poznate ličnosti rođene a koje umrle ovog datuma?
1066. - Anglosaksonski kralj Harald Godwinson pobeđuje protiv kralja Norveške Haralda Hardraada u bici kod Stamford Bridža, Time se završava vladavina Skandinavaca u Engleskoj.

1345. - Posle tri godine bezuspešnih pokušaja, srpski car Stefan Dušan osvojio Ser, čime je došao u posed puteva koji su vodili u Trakiju i ka poluostrvu Halkidiki, gde se nalazi Sveta gora.

1396. - Bitka kod Nikopolja u kojoj je Osmansko carstvo potuklo krstašku vojsku.

1493. - Kristifor Kolumbo isplovio iz luke Kadiz na drugo putovanje u Novi svet, koji je otkrio 1492.

1506. - Umro je Filip I Kastiljski, kralj Kastilje i Leona.

1513. - Španski istraživač Vasko Nunjes de Balboa prešao Panamski kopnomi postao prvi Evropljanin koji je video Tihi okean.

1555. - Sklopljen Augzburški mir nemačkog kralja Ferdinanda I i luteranskih knezova, kojim su izjednačena prava luterana i rimokatolika. Usvojen zakon o slobodi veroispovesti po principu 'Čija je zemlja, onoga je i vera'.

1599. - Rođen je Francesco Borromini, italijanski graditelj.

1644. - Rođen je Ole Rømer, danski astronom.

1680. - Umro je Samuel Butler, engleski književnik.

1744. - Rođen je pruski kralj Fridrih Vilhelm II, koji je tokom vladavine (1786-1797) ratovao protiv Francuske Republike (1792-1795), a u drugoj i trećoj podeli Poljske (1793, 1795) anektirao je velike delove te države.

1789. - Američki kongres usvojio je Povelju slobode kao 12 amandman na Ustav SAD-a. Ovom poveljom građanima se garantuje sloboda govora, štampe, okupljanja i ispovedanja vere.

1820. - Francuski fizičar Andre-Marie Ampere otkrio je zakon (Amperov zakon) o linearnim tokovima električne struje, prema kojem se dva paralelna vodiča privlače kad kroz njih teče jednosmerna struja, a odbijaju kad su struje protivne. Njegovo otkriće omogućilo je razvoj magneta.

1823. - Srpskom piscu i jezičkom reformatoru Vuku Stefanoviću Karadžiću dodeljen počasni doktorat Univerziteta u Jeni.

1849. - Umro je austrijski violinista, dirigent i kompozitor Johan Štraus Stariji koji je bečkom valceru dao klasični oblik i učinio ga popularnim širom Evrope. Komponovao je više od 150 valcera (najpoznatiji 'Zvuci Rajne') kadrile, marševe ('Radetzky-marš') i polke.

1866. - Rođen je američki biolog Tomas Hant Morgan, osnivač genetike, dobitnik Nobelove nagrade za medicinu 1933. za otkriće funkcije hromozoma u prenošenju naslednih svojstava.

1896. - Rođen je Alesandro Pertini, predsednik Italije (1978-1985), najpopularniji italijanski političar posle Drugog svetskog rata. Član Socijalističke partije Italije postao je 1918, niz godina proveo je u fašističkim zatvorima, u Drugom svetskom ratu učestvovao u pokretu otpora, a potom bio poslanik i senator.

1897. - Rođen je Vilijam Fokner, američki romansijer i pripovedač, uz Virdžiniju Vulf i Džejmsa Džojsa najznamenitiji predstavnik modernog psihološkog romana ili romana toka svesti. Prvi književni uspeh postigao je pripovetkom 'Pribežište', 'najjezivijom pričom koju sam mogao da smislim', napisanom da bi zaradio novac koji mu bolji radovi nisu donosili. U ciklusu romana prikazao je društvenu istoriju američkog Juga, degeneraciju i propadanje 'starosedelačke gospoštine' s jedne strane i bezobzirnost 'došljaka' sa druge strane ('Sartoris', 'Buka i bes', 'Avesalome, Avesalome!'). Opsednut problemom zla, Fokner je hroničar propadanja, poročnosti i izopačenosti. Roman 'Uljez u prašini' izdvaja se od njegovih ranijih dela izvesnim optimizmom u pogledu shvatanja ljudske prirode. Ostala dela: 'Svetilište', 'Svetlost u avgustu', 'Medved'.... Godine 1949. dobio je Nobelovu nagradu za književnost.

1897. - Rođen je srpski pisac Aleksandar Vučo, rodonačelnik moderne poezije za decu u srpskoj literaturi. Između dva svetska rata pripadao je pokretu nadrealista. Dela su: romani 'Gluho doba' (s Dušanom Matićem), 'Koren vida', 'Raspust', 'Mrtve javke', 'Zasluge', 'Poziv na maštanje', 'Omame', 'I tako dalje omame', 'Omame - kraj', poeme 'Humor zaspalo', 'Nemenikuće - Ćirilo i Metodije', 'Mastodonti', zbirke pesama 'Krov nad prozorom', 'Ako se još jednom setim', 'Pesme', 'Alge', 'Momak i po hoću da budem'.
1901. - Rođen je Rober Breson, francuski reditelj.

1906. - Rođen je Dmitrij Šostakovič, jedan od najistaknutijih sovjetskih kompozitora. Dela su: opere 'Nos', 'Ledi Magbet mcenskog okruga', oratorijum 'Šume pevaju', 24 preludijuma i fuga za klavir, muzika za filmove ('Mlada garda')...

1913. - Rođen je Mijalko Todorović Plavi, jugoslovenski političar i narodni heroj.

1917. - Umro je Frano Supilo, hrvatski političar i publicist.

1920. - Rođena je Božidarka Damnjanović Kika, partizanka i narodni heroj Jugoslavije.

1928. - Umro je Richard F. Outcault, američki crtač i karikaturist, 'otac' modernog stripa.

1930. - Rođen je Nino Cerruti, italijanski modni dizajner.

1932. - Rođen je Adolfo Suarez, španski političar i premijer.

1932. - Španska pokrajina Katalonija dobila autonomiju, to jest pravo na zastavu, lokalnu skupštinu i jezik. Autonomija ukinuta 1939, kada je Franko došao na vlast.
1939. - Kako je Versajskim mirom slučajno izostavljena Andora, na današnji dan 20 godina kasnije, Andora i Nemačka potpisale su mirovni ugovor, kojim je za njih i formalnopravno prestao Pevi svetski rat.

1943. - Sovjetska Crvena armija u Drugom svetskom ratu oslobodila Smolensk, jedno od poslednjih značajnih uporišta nemačkih nacističkih snaga na teritoriji SSSR.

1944. - Rođen je Majkl Douglas, američki glumac i producent.

1944. - Umro je Valter Brajski, austrijski političar.

1947. - Na Međunarodnom sudu za ratne zločine japanski car Hirohito oslobođen je svake krivnje za rat.

1952. - Rođen je Kristofer Riv, američki glumac.

1954. - Mao Ce Tung postao je prvi predsednik Narodne Republike Kine.

1955. - Rođen je Karl-Heinz Rummenigge, slavni nemački fudbaler.

1956. - U upotrebu pušten prvi transatlantski telefonski kabl, postavljen između Obena u Škotskoj i Njufaundlenda u Kanadi.

1957. - Američki predsednik Dwight D. Eisenhower poslao je u Little Rock u Arkansasu 1000 vojnika kako bi omogućili provedbu presude Vrhovnog suda da devet crnih učenika može pohađati jednu dotad 'belu' školu. Guverner Arkansasa angažirao je Nacionalnu gardu kako bi spiječio male crnce da pohađaju školu zajedno s bijelcima.

1959. - Razočaran politikom Vlade, jedan budistički monah izvršio u Kolombu atentat na cejlonskog premijera Solomona Bandaranaikea, koji je narednog dana podlegao povredama.

1960. - Rođen je Petar Lazić, srpski književnik, jedan od najznačajnijih satiričara današnjice.

1961. - Rođena je Heather Locklear, američka glumica. Postala poznata po seriji 'Dinastija'.

1962. - Soni Liston postao svetski bokserski šampion 'teške' kategorije kada je u Čikagu u prvoj rundi nokautirao Flojda Patersona.

1963. - Vojska u Dominikanskoj Republici oborila liberalnu vladu Huana Boša Gavinja, formiranu sedam meseci ranije, i suspendovala Ustav.

1964. - Rođen je Žan Marolt, bosanskohercegovački glumac.

1965. - Rođen je Skoti Pipen, američki košarkaš.

1968. - Rođen je Will Smith, američki glumac.

1969. - Rođena je Catherine Zeta-Jones, engleska glumica.

1970. - Umro je nemački pisac Erih Marija Remark koji se proslavio antimilitarističkim romanom 'Na zapadu ništa novo'. Njegovi romani bili su zabranjeni u nacističkoj Nemačkoj, a on prisiljen da emigrira i od 1947. je bio američki državljanin ('Trijumfalna kapija', 'Crni Obelisk').

1973. - Američki vasionski brod 'Skajlab 2' spustio se u Pacifik s tri člana posade, koja su provela 59 dana u orbiti oko Zemlje.

1980. - Umro je Džon Bonam, britanski bubnjar, član legendarne grupe Led Cepelin.

1980. - Rođen je Nikola Žigić, srpski fudbaler.

1981. - Sandra Day O'Conor postala je prva žena sudija u istoriji Vrhovnog suda SAD-a.

1986. - Umro je Nikolaj Sejmonov, ruski fizičar i hemičar.

1988. - Florens Grifit Džojner, američka atletičarka, postavila je rekord na 100 metara - 10.54 sekundi.

1990. - Savet bezbednosti Ujedinjneih nacija uveo vazdušni embargo nad Irakom i okupiranim Kuvajtom, kojim se zabranjuju svi letovi osim humanitarnih.

1991. - Savet bezbednosti UN usvojio rezoluciju o embargu na izvoz oružja u Jugoslaviju i pozvao jugoslovenske lidere da prekinu sukobe.

1992. - Moskva i Vašington odbacili jedan od poslednjih ostataka 'Hladnog rata', dozvolivši slobodu putovanja ruskim i američkim novinarima i poslovnim ljudima u Rusiju, odnosno SAD.

1992. - Umro je Ivan 'Ivica” Vdović, poznat kao Vd. Bio je jugoslovenski i srpski muzičar, bubnjar rok bendova Suncokret, Šarlo akrobata i Katarina II. Smatraju ga jednim od pokretača novog talasa u Srbiji i Jugoslaviji.

1994. - Švajcarci na referendumu prihvatili plan Vlade o donošenju zakona protiv rasizma.

1997. - Ponovnim merenjima se ispostavilo da je RX J1856.5-3754 u stvari neutronska zvezda a ne kvazi zvezda kako se ranije verovalo.

1997. - Britanski supersonični automobil postavio u Nevadi nov svetski rekord, postigavši brzinu od 1.142 kilometara na čas.

2000. - Pometeni izbornim porazom jugoslovenskog predsednika Slobodana Miloševića, visoki funkcioneri odlazećeg režima zatražili su od Demokratske opozicije Srbije, čiji je kandidat Vojislav Koštunica nadmoćno dobio izbore dan ranije, da pristane na drugi krug predsedničkih izbora.

2001. - Oficir Armije Bosne i Hercegovine, jedan od komandanata u bosanskom ratu Sefer Halilović, dobrovoljno se predao Međunarodnom sudu za ratne zločine u Hagu. On je optužen da je u septembru 1993. učestvovao u masakru više od 60 civila, bosanskih Hrvata.

2005. - Grčka je postaje prvak Evrope u Beogradu, postavši tako prva zemlja koja je istovremeno prvak starog kontinenta u fudbalu i košarci.

2011 - Umrla je Vangari Muta Matai, kenijska aktivistkinja za zaštitu životne sredine, prva Afrikanka dobitnica Nobelove nagradu za mir.

2012 - Američka kompanija Tesla Motors Inc. predstavila je solarne stanice za punjenje električnih vozila. Stanice su postavljene na šest mesta na autoputu u Kaliforniji što omogućava duža putovanja ovih vozila.

2014. - Umro je Sulejman Tihić, bosanskohercegovački političar, bivši član Predsedništva Bosne i Hercegovine.

2016. - U Republici Srpskoj održan je referendum, na kojem je nešto više od 1,2 miliona građana imalo pravo da se izjasni na pitanje 'Da li podržavate da se 9. januar obilježava i slavi kao Dan Republike Srpske?' Za je glasalo 99,81% glasača.

2016 - Jordanski novinar i pisac Nahed Hatar ubijen je ispred suda u Amanu u kome mu je suđeno zbog objavljivanja karikature koja se smatra uvredljivom za islam.

2017 - Održan je referendum o nezavisnosti Kurdistana od Iraka na koji je izašlo preko 72 odsto kurdistanaca od kojih je više od 92 odsto glasalo za nezavisnost.
   RSS FEED-OVI ZA VAŠ SAJT NAJBOLJA WEB SKOLA NAJBOLJI SAJT SA BESPLATNIM SLIKAMA