Ponuda Tema

Desilo Se u Ovaj Dan - 14. Septembar

   Šta se sve događalo i koji važni događaji su se desili na ovaj dan, 14. septembra! Šta se sve nekada dešavalo četrnaestog septembra, šta je posebno ovog datuma, koje su poznate ličnosti rođene a koje umrle ovog datuma?
407. - Umro je Jovan Zlatousti, carigradski patrijarh, čuveni teolog i propovednik, hrišćanski svetac i jedan od četiri crkvena oca pravoslavne crkve.

775. - Umro je Konstantin V Kopronim, vizantijski car.

786. - Na vlast je stupio najveći abasidski kalif, Harun al-Rašid, junak mnogih priča iz Hiljadu i jedne noći.

1219. - Proglašena autokefalnost Srpske pravoslavne crkve, sa sedištem u manastiru Žiča, koju je kod vizantijskog cara Teodora I Laskarisa i nikejskog patrijarha Manojla I Haritopula izdejstvovao Sveti Sava (svetovno ime Rastko Nemanjić) potom prvi srpski arhiepiskop.

1262. - Kralj Kastilje Alfonso zauzeo luku Kadiz na obali Atlantskog okeana, okončavši petovekovnu mavarsku okupaciju grada.

1486. - Rođen je Hajnrih Kornelijus Agripa, nemački teolog, astrolog i alhemičar.

1487. - Umrla je Mara Branković, supruga sultana Murata II.

1523. - Umro je papa Adrijan Šesti, jedini Holanđanin poglavar Rimokatoličke crkve u njenoj istoriji. Njegov pontifikat trajao je nepune dve godine, pa nije uspeo da ostvari zamisao o ujedinjenju evropskih zemalja u ratu protiv Otomanskog carstva.

1547. - Rođen je holandski državnik Johan van Oldenbarnevelt, otac moderne holandske države. Zajedno s Vilemom Prvim 'Ćutljivim' od Oranža, vladarom novostvorene protestantske republike Ujedinjenih Provincija Nizozemske, predvodio je krajem XVI veka pobunu protiv okupatora Španaca koji su silom naturali rimokatolicizam. Odlučujuće je doprineo ekonomskom procvatu Holandije, njenoj trgovinskoj ekspanziji i osnivanju Holandske istočnoindijske kompanije, ali je njegov umereni protestantizam toliko zasmetao Vilemovom sinu princu Morisu od Nasaua da ga je uhapsio pod optužbom za religioznu subverziju i 1619. pogubio, što istoričari smatraju najtamnijom mrljom rane holandske istorije.

1580. - Rođen je Fransisko de Kevedo, španski prozni pisac i pesnik.

1712. - Umro je Giovani Domenico Cassini, francuski astronom, matematičar i inženjer italijanskog porekla.

1716. - Proradio je prvi svetionik u SAD-u, u bostonskoj luci.

1752. - Velika Britanija i njene kolonije prihvatile Gregorijanski kalendar.

1760. - Rođen je Luigi Cherubini, italijanski kompozitor.

1769. - Rođen je Alexander von Humboldt, nemački prirodnjak i istraživač.

1812. - Francuske trupe pod Napoleonom Bonapartom ušle u Moskvu, kojoj je u tom trenutku izbio veliki požar.

1817. - Rođen je Theodor Storm, nemački književnik.

1826. - Rođen je Ljubomir Nenadović, srpski književnik.

1829. - Potpisan Jedrenski mirovni ugovor kojim je okončan rusko-turski rat. Srbija na osnovu Jedrenskog mira 1830. dobila hatišerif o samoupravi, a Grčka nezavisnost.

1849. - Rođen je Ivan Petrovič Pavlov, ruski fiziolog i dobitnik Nobelove nagrade za medicinu 1904.

1851. - Umro je američki pisac DŽejms Fenimor Kuper, začetnik istorijskog romana u američkoj literaturi. Izgradio je tip pionira na indijanskoj granici, časnog, usamljenog ali odanog heroja - prauzora mnogih junaka u američkoj književnosti i u filmovima o Divljem zapadu. Uticao je i na mnoge evropske pisce pustolovnih romana. Dela su mu: romani 'Špijun', 'Pilot', 'Bravo', 'Indijanci', 'Priče o Kožnoj Čarapi' ...

1852. - Rođen je srpski pisac Simo Matavulj, član Srpske kraljevske akademije, jedan od najistaknutijih predstavnika srpskog realizma. Pisao je bogatim i izražajnim jezikom pripovetke iz crnogorskog, dalmatinskog i beogradskog života, romane i drame. U delima iz zavičajnog primorskog života iskazao je veliki dar posmatranja, živopisnog slikanja sredine i ljudi, s potresnim svedočanstvima o patnji pravoslavnih Srba u Zagori i Dalmaciji i njihovom opiranju agresivnim nastojanjima Rimokatoličke crkve da im nametne tuđu veru. Prevodio je francuske pisce Gi de Mopasana, Emila Zolu, Žana Molijera. Dela su: romani 'Bakonja fra Brne', 'Uskok', zbirke pripovedaka 'Iz primorskog života', 'S mora i planine', 'Beogradske priče'.

1852. - Umro je Vojvoda Artur Velzli Velington, engleski fildmaršal koji se proslavio pobedom nad Napoleonom 1815. kod Vaterloa. Kao premijer od 1828. do 1830. opirao se izbornoj reformi.

1860. - U Beogradu je umro srpski knez Miloš Obrenović, vođa Drugog srpskog ustanka 1815. Izborio je Srbiji autonomiju 1830, a za sebe naslednu titulu kneza. Zbačen je 1839, ali se vratio na srpski presto 1858.

1886. - Rođen je češki diplomata Jan Garig Masarik, šef čehoslovačke diplomatije od 1940, potom od 1945. do 1948, sin prvog predsednika Čehoslovačke Tomaša Masarika. U martu 1948. je izvršio samoubistvo - kako je zvanično saopšteno. Motivi tog čina predratnog ambasadora Čehoslovačke u SAD i Velikoj Britaniji nisu rasvetljeni, ali se znalo da nije bio naklonjen komunističkom režimu koji je preuzimao vlast.

1889. - Rođena je Marija Kapovila, ekvadorska superstogodišnjakinja, koja je u trenutku svoje smrti imala 116 godina i 347 dana.

1901. - Umro je William McKinley, predsednik SAD.

1910. - Rođen je Rolf Lieberman, švajcarski kompozitor.

1910. - Rođen je Džek Hokins, engleski glumac, najpoznatiji po filmu Ben Hur.

1911. - Ruski premijer Petar Arkadijevič Stolipin smrtno je ranjen u atenatu u pozorištu u Kijevu. Umro je četiri dana kasnije.

1913. - Rođen je Hakobo Arbenz Guzman, pukovnik i predsednik Gvatemale.

1914. - General Erih fon Falkenhajn je u Prvom svetskom ratu zamenio generala Helmuta von Moltkea na mestu načelnika štaba nemačke Vrhovne komande.

1926. - Umro je Rudolf Christoph Eucken, nemački filozof.

1927. - Umrla je Isidora Dankan, američka igračica, žena ruskog pesnika Sergeja Jesenjina. Unela je novine u plesnu umetnost. Osnovni princip njene plesne umetnosti bio je ovaploćen u tome da telo i plesni pokreti moraju biti slobodni i predstavljati odraz unutrašnjih doživljaja. Inspirisala se grčkom antičkom umetnošću. Osnovala je nekoliko baletskih škola u Evropi i Americi.

1930. - Nacional-socijalistička partija Adolfa Hitlera postala druga partija po veličini u nemačkom parlamentu.

1931. - Rođen je Ivan Klima, češki književnik.

1937. - Rođen je Renzo Piano, italijanski arhitekt.
1937. - Umro je češki državnik i filozof Tomaš Garig Masarik, profesor Praškog univerziteta. Osnivač i ideolog liberalne Češke narodne stranke (1900-1920) koja se borila za autonomiju Češke u okviru Austro-Ugarske. Bio je prvi predsednik Čehoslovačke od 1918. do 1935.

1939. - Helikopter 'VS-300' ruskog konstruktora Igora Ivanoviča Sikorskog, koji je emigrirao u SAD, izveo prvi uspešan let.

1941. - Rođen je Bogdan Tirnanić, novinar, publicista i filmski kritičar.

1944. - Poginuo Franjo Kluz, prvi partizanski pilot.

1950. - Rođen je Ademir Kenović, bosanskohercegovački režiser.

1954. - Rođen je Majkl Patrick King, američki producent, reditelj i scenarista.

1956. - Rođen je Kostas Karamanlis, grčki političar i državnik.

1959. - Sovjetska 'Luna 2' postala prvi vasionski brod koji se spustio na Mesec.

1960. - U Kongu izvršen vojni udar pod vođstvom pukovnika Žozefa Mobutua, a premijer Patris Lumumba stavljen u kućni pritvor.

1960. - Na sastanku predstavnika zemalja-proizvođača nafte u Bagdadu osnovana Organizacija zemalja izvoznica nafte, OPEK.

1968. - Objavljena je Zagrebačka Biblija na blagdan Uzvišenja svetoga križa u Zagrebu.

1975. - Elizabeth An Seton je prva Amerikanka koja je proglašena sveticom od strane pape Pavla VI u Vatikanu.

1975. - U Amsterdamu jedan nezaposlen učitelj nožem isekao 'Noćnu stražu', jednu od najcenjenijih Rembrantovih slika.

1976. - Umro je knez Pavle Karađorđević, srpski knez.

1978. - Umro je Zenon Kosidovski, poljski pisac, esejista i pesnik.

1982. - Umrla je Grejs Keli, američka glumica i monegaška princeza. Ona je poginula u saobraćajnoj nesreći u 52-oj godini života. Dobitnica je Oskara za ulogu u filmu 'Provincijalka'. Ostali filmovi: 'Tačno u podne', 'Pozovi M radi ubistva', 'Visoko društvo', 'Dvorišni prozor'.

1982. - U eksploziji bombe podmetnute u sedište hrišćanske partije Falange u istočnom Bejrutu, poginuli su predsednik Libana Bašir Džemajel i još 20 ljudi.

1983. - Rođena je Ejmi Vajnhaus, engleska pevačica.

1983. - Rođen je Viktor Savić, srpski glumac.

1992. - Savet bezbednosti Ujedinjenih nacija usvojio rezoluciju o povećanju broja i proširenju mandata međunarodnih mirovnih snaga u Bosni i Hercegovini.

1995. - Hrvatske vlasti predale su SAD-u Fouada Talaata Qassema zvanog 'Abu Tallat', osumnjičenog za terorizam.

1995. - Ruski predsednik Boris Nikolajevič Jeljcin odbio da potpiše zakone Državne dume kojima bi se Rusija odrekla primjene sankcija protiv Jugoslavije i uvela ih protiv Hrvatske.

1996. - Kambodžanski kralj Norodom Sihanuk dao oprost jednom od lidera Crvenih Kmera Jengu Sariju zbog njegove uloge u periodu 'polja smrti', kada je u Kambodži ubijeno između milion i dva miliona ljudi.

1996. - U Bosni i Hercegovini održani prvi opšti izbori posle potpisivanja mirovnog sporazuma u Dejtonu u decembru 1995. Pobedile su tri nacionalne stranke, Srba, Hrvata i Muslimana, čiji su ih lideri predvodili i tokom troipogodišnjeg oružanog sukoba.

1997. - U sudaru američkog i nemačkog vojnog aviona iznad Atlantskog okeana blizu obale Namibije poginulo je svih 33 ljudi u dvije letelice.

1997. - U požaru u rafineriji nafte u Visakapatamu, na jugu Indije, poginulo najmanje 56 osoba, a istog dana u centralnom delu te zemlje poginuo 81 putnik kada se pet vagona ekspresnog voza survalo s mosta u reku.

1999. - Posmrtni ostaci poslednjeg bosanskog kralja Stjepana Tomaševića vraćeni iz Splita u Jajce, u obnovljeni samostan Svetog Luke.

2001. - Senat SAD usvojio rezoluciju kojom se predsedniku SAD Džordžu Bušu odobrava da 'preduzme sve neophodne i odgovarajuće mere' povodom napada 11. septembra. Predsednik Buš odobrio mobilizaciju 50.000 rezervista.

2001. - Umrla je Olga Ivanović, srpska glumica.

2001. - Ahmad Šah Masud, legendarni komandant avganistanske gerile u borbi protiv Talibana, umro je od posledica ranjavanja u napadu bombaša-samoubice, 9.septembra.

2003. - Na referendumu u Švedskoj građani su se izjasnili protiv priključenja te zemlje Evropskoj monetarnoj uniji, dok je Estonija istog dana na referendumu glasala za svoj ulazak u EU.

2007. – Masovnim povlačenjem uloga iz male britanske banke 'Northern Rock' što je bio prvi takav slučaj u toj zemlji za 150 godina, počela je velika svetska finansijska kriza koja je trajala godinama.

2007. - Zemlje članice Procesa za saradnju u jugoistočnoj Evropi - SEECP, odlučile da sedište Saveta za regionalnu saradnju bude u Sarajevu.

2008. - Poginulo svih 88 putnika i članova posade kada se srušio avion ruske kompanije 'Aeroflot' u regionu Urala.

2009. - Haški tribunal osudio je Florans Artman, bivšu predstavnicu glavne tužiteljske tog suda Karle del Ponte na kaznu od 7.000 evra, zbog nepoštovanja suda, jer je objavila dve poverljive odluke suda iz procesa protiv Slobodana Miloševića.

2009. - U 57. godini preminuo Patrik Svejzi, američki glumac. Proslavio se u seriji 'Sever i jug', kao i u filmovima 'Duh', 'Prljavi ples', 'Drumska kafana' ...

2012. - Desetine hiljada muslimana demonstrirale su širom Bliskog Istoka i Azije protiv filma proizvedenog u SAD koji se smatra antiislamskim. Film 'Inocence of Muslims' snimio je nepoznat autor pod pseudonimom Sam Basil, a protesti su izbili kada su delovi filma postavljeni na internetu.
   RSS FEED-OVI ZA VAŠ SAJT NAJBOLJA WEB SKOLA NAJBOLJI SAJT SA BESPLATNIM SLIKAMA