Ponuda Tema

Na Ovaj Dan - 08. Mart

   Pogledajte događaje koji su se desili na ovaj dan, 08. marta! Šta se sve nekada dešavalo osmog marta, šta je posebno ovog datuma, koje su poznate ličnosti rođene a koje umrle ovog datuma?
- Danas je međunarodni Dan žena. Druga međunarodna konferencija žena socijalista je 8. marta 1910. u Kopenhagenu, na inicijativu nemačke revolucionarke Klare Cetkin, ustanovila praznik u znak sećanja na demonstracije američkih žena u Čikagu 8. marta 1909. Prva proslava Dana žena u Srbiji održana je 1914.

1500. - Portugalski moreplovac Pedro Alvarez Kabral krenuo iz Lisabona na put u Portugalski. Promenivši dotad poznatu rutu, udaljio se od afričke obale u pravcu zapada, prema Južnoj Americi i tako otkrio današnji Brazil, proglasivši ga portugalskom kolonijom. Iste godine brazilsku obalu otkrio Španjolac Vićente Pinson.

1618. - Johan Kepler otkrio treći zakon kretanja planeta.

1702. - Ana iz dinastije Stuart postala je kraljica Engleske, Škotske i Irske.

1714. - Rođen je nemački kompozitor, čembalista i dirigent Karl Filip Emanuel Bah, čije su klavirske sonate preteča klasičnih, sin i učenik Johana Sebastijana Baha. Bio je pristalica 'osećajnog stila', dramskog patosa s obiljem ukrasa. Dela su mu: dvadesetak simfonija, oko 60 koncerata za klavir, kamerna muzika, sonate za klavir, kantate, crkvene kompozicije.

1782. - Gotovo 100 američkih starosedelaca umrlo je od ruku pensilvanijskih policajaca u zločinu poznatom kao - Gnadenhutenski masakr.

1801. - U pristaništu Abukir u Egiptu udružene englesko-otomanske snage porazile su francusku vojsku.

1817. - Osnovana Njujorška berza.

1844. - Švedski kralj Oskar I Švedski stupio je na tron.

1846. - U Beogradu otvorena prva čitaonica u Srbiji, nazvana Srpsko čitalište, kasnije Čitalište beogradsko.

1855. - Prvi voz prešao je preko prvog američkog železničkog mosta, na Nijagarinim vodopadima.

1857. - Žene zaposlene u tekstilnoj industriji Njujorka demonstrirale zbog neljudskih uslova rada.

1865. - Rodio se Frederik Vilijam Gaudi, američki tipograf i izdavač, autor preko stotinu nacrta za tipografska pisma.

1866. - Rođen je ruski fizičar Pjotr Nikolajevič Lebedev, profesor Moskovskog univerziteta. Proučavao je pritisak svetlosti, dokazavši postojanje mehaničkog impulsa kod svetlosnih zraka, što je od velikog značaja za razumevanje kosmičkih pojava. Dela su mu: 'Sila pritiska svetlosti na gasove', 'Magnetometrijsko proučavanje obrtnih tela'.

1869. - Umro je francuski kompozitor i muzički pisac Ektor Berlioz, tvorac romantičarske programske muzike i začetnik moderne orkestracije. Dela su mu: 'Fantastična simfonija', 'Harold u Italiji', 'Romeo i Julija', 'Faustovo prokletstvo', 'Rekvijem', opere 'Benvenuto Čelini', 'Trojanci'.

1879. - Rođen je srpski slikar, vajar i pisac Mihailo Milovanović, jedan od osnivača Udruženja likovnih umetnika Srbije, ratni slikar Vrhovne komande srpske vojske u Prvom svetskom ratu, autor čuvenih portreta srpskih vojvoda Radomira Putnika, Živojina Mišića, Stepe Stepanovića i Petra Bojovića, generala Pavla Jurišića Šturma, kralja Petra I Karađorđevića i regenta Aleksandra Karađorđevića. Diplomirao je 1909. na Likovnoj akademiji u Minhenu, a u Prvom svetskom ratu je sa srpskom vojskom preživeo njenu golgotu.

1879. - Rođen je nemački hemičar i fizičar Oto Han, koji je s Fricom Štrasmanom 1939. otkrio cepanje jezgra atoma urana pomoću neutrona, čime je otvorio eru nuklearnih reaktora. Dobitnik je Nobelove nagrade za hemiju 1944.

1889. - Umro je švedski brodski inženjer i pronalazač Džon Erikson, izumitelj prvog uspešnog brodskog vijka.

1904. - Nemačka ublažila antijezuitski zakon iz 1872, dopustivši povratak pojedinih pripadnika tog ozloglašenog rimokatoličkog reda.

1907. - Rođen je grčki državnik Konstantin Karamanlis, predsednik Grčke od 1980. do 1985, osnivač stranke 'Nova demokratija'. Prvi put je postao premijer 1955. i na tom položaju je ostao do 1963, kad je dobrovoljno emigrirao. Vladu je ponovo sastavio 1974, posle pada vojne hunte, odigravši ključnu ulogu u obnovi demokratije u Grčkoj.

1908. - U Njujorku 15.000 žena marširalo kroz grad tražeći kraće radno vreme, bolju platu i uslove za rad.

1910. - U Kopenhagenu održana Druga konferencija žena-socijalista, na inicijativu nemačke revolucionarke Klare Cetkin. Na toj konferenciji ustanovljen praznik, Dan žena, u znak sećanja na demonstracije žena u Čikagu 8.3.1909.
1914. - Izašao je prvi broj ruskog magazina Rabotnica.

1917. - Februarska revolucija, narod Rusije diže revoluciju protiv cara Nikole II na vlast dolazi privremena vlada na čelu sa Aleksandrom Fjodorovičem Kerenskim.

1917. - Umro je nemački konstruktor i general Ferdinand fon Cepelin, koji je 1900. konsturisao veliku vazdušnu lađu - dirižabl, nazvanu po njemu 'cepelin'. Njegova letelica duga 248 metara bila je lakša od vazduha, s velikim balonom profilisanog vretenastog oblika i motornim pogonom.

1921. - Francuske trupe ušle u Düsseldorf i druge gradove u Ruru pošto Nemačka nije isplatila ratnu štetu, što je bila obavezna prema Versajskom mirovnom ugovoru, potpisanom posle Prvog svetskog rata.

1922. - U Zagrebu obešen Alija Alijagić, koji je 1921. u Delnicama izvršio atentat na ministra unutrašnjih poslova Jugoslavije Milorada Draškovića, tvorca Obznane, Vladine uredbe kojom je zabranjen rad Komunističke partije Jugoslavije.

1930. - Umro je američki državnik Vilijam Hauard Taft, predsednik SAD od 1909. do 1913, prvi bivši šef države u američkoj istoriji koji je od 1921. do smrti bio predsednik Vrhovnog suda. Tokom predsedničkog mandata vojno je intervenisao u Nikaragvi, koja je potom bila pod američkom okupacijom od 1912. do 1925. i od 1926. do 1933.

1942. - Japanske trupe u Drugom svetskom ratu zauzele glavni grad Burme Rangun, dan pošto su grad napustili Britanci.

1942. - Umro je kubanski velemajstor Hose Raul Kapablanka, svetski prvak u šahu od 1921. do 1927. Titulu je osvojio pobedivši u meču nemačkog velemajstora Emanuela Laskera, a izgubio je od ruskog velemajstora Aleksandra Aljehina.

1949. - Predsednik Francuske Vensan Oriol i bivši car Bao Daj su potpisali Jelisejske odredbe, čime je Vijetnamu data nezavisnost od Francuske i stvorena je Država Vijentam kao protivteža Demokratskoj Republici Vijetnam predvođenoj Vijetminom.

1950. - Sovjetski maršal Kliment Vorošilov objavio da je SSSR u septembru 1949. isprobao atomsku bombu, u vreme kada se smatralo da su SAD jedina država koja poseduje nuklearno naoružanje.

1953. - Predstavljena Cockta, jugoslavenska verzija Coca Cole

1954. - Zaključen odbrambeni sporazum SAD i Japana, čime se Tokio potpuno priklonio političko-vojnom savezu Zapada.

1957. - Sledeći izraelsko povlačenje sa okupirane egipatske teritorije, Suecki kanal ponovo je otvoren za međunarodni saobraćaj.

1963. - Baas partija je došla na vlast u Siriji nakon državnog udara koji su izveli oficiri sirijske vojske.

1965. - U Južni Vijetnam se iskrcalo 3.500 američkih marinaca, čime je počelo masovno uključenje kopnenih trupa SAD u Vijetnamski rat. Početkom 1968. broj američkih trupa u Južnom Vijetnamu popeo se na 525.000.

1966. - U Dublinu u Irskoj, bombom je uništen Nelsonov stub, veliki granitni stub na čijem je vrhu kip admirala Horacija Nelsona.

1969. - SSSR stavio u stanje uzbune dalekoistočne trupe kao znak upozorenja Kini posle pograničnih sukoba na reci Usuri.

1971. - U Medison skver gardenu Džo Frejzer je savladao Mohameda Alija u borbi koja će biti nazvana borba veka.

1971. - Osnovan je hor 'Kolegijum muzikum', akademski kamerni hor studentkinja Fakulteta muzičke umetnosti u Beogradu.

1971. - Umro je američki filmski glumac Harold Lojd, jedan od najvećih komičara nemog filma. Filmovi: 'Sigurnost na poslednjem mestu', 'Brucoš', 'Čuvaj se, profesore', 'Luda sreda'.

1973. - U eksploziji automobila-bombe, koju su podmetnuli pripadnici IRA-e ispred zgrade glavnog londonskog suda i sedišta Skotland jarda u Londonu, poginula jedna osoba, ranjeno 238.

1973. - Otvoren je najviši tunel na svetu a najduži u Americi - Ajzenhauer tunel.

1974. - Otvoren aerodrom 'Šarl de Gol' u Parizu.

1976. - Najveći ikad viđeni kameni meteorit, težak 1.774 kg, pao je u Džilin, Kina.

1983. - IBM izbacuje na tržište PC DOS verziju 2.0.

1983. - Umro je engleski kompozitor Vilijam Tarner Volton, tvorac osećajne i lirske muzike neoromantičarskog stila. Posebno je značajan po orkestarskim kompozicijama, koje se odlikuju dugom melodijskom linijom, bogatom harmonijom i složenim ritmom. Dela su mu: melodrama 'Fasada', oratorijum 'Baltazarov pir', 'Koncert za violinu'.

1986. - Martina Navratilova postaje prva teniserka koja je zaradila deset miliona dolara.

1992. - U Beograd je doputovao komandni sastav 14.000 'plavih šlemova', koji su potom, prema planu bivšeg državnog sekretara SAD i izaslanika generalnog sekretara UN Sajrusa Vensa, raspoređeni u Hrvatskoj i Krajini.

1993. - Južnokorejski predsednik Kim Jong Sam smenio dvojicu ključnih generala lojalnih prethodnim vojnim režimima, nastojeći da učvrsti civilnu kontrolu nad armijom.

1993. - Uz posredovanje Međunarodnog komiteta Crvenog krsta iz logora u Bosni i Hercegovini pušteno 5.540 zarobljenika zatočenih tokom bosanskog rata. Prema saznanjima te organizacije, ostalo zatočeno 3.100 zarobljenika u srpskim, hrvatskim i muslimanskim logorima.

1994. - Više od 100 intelektualaca iz celog sveta potpisalo Apel svim evropskim vladama i Ujedinjenim nacijama zahtevajući da spreče masakre u Bosni i teritoriji SFRJ i da Jugoslavija preda teško naoružanje UN. Zatraženo da, ako vlasti Jugoslavije to odbiju, njeno naoružanje bude uništeno bombardovanjem iz vazduha, maksimalno štedeći ljudske živote.

1994. - Kod Darbana u Južnoj Africi poginula 64 putnika prigradskog voza koji je iskočio iz šina.

■ 1997. - Albanski predsednik Sali Beriša doživio ponižavajući poraz kad su pobunjenici zauzeli grad Đirokastru, poljednje uporište vladinih snaga na jugu Albanije.

1999. - Vojska Šri Lanke, u brzoj operaciji, zauzela više od 500 kvadratnih kilometara teritorije na severu zemlje, koja je bila pod kontrolom separatističke gerilske grupe Tamilski tigrovi. U sukobima separatista i Vladinih snaga od 1983. poginulo oko 57.000 ljudi.

2001. - NATO odobrio ulazak jugoslovenskih vojno-policijskih snaga u prvi sektor Kopnene zone bezbjednosti na administrativnoj granici Srbije i Kosova. Kopnena tona bezbednosti uspostavljena na osnovu Kumanovskog sporazuma, koji su u junu 1999. potpisali NATO i Vojska Jugoslavije po završetku vazdušnih udara NATO na Jugoslaviju. Jugoslovenske snage ušle u prvi sektor 14.3.2001.

2001. - Međunarodni sud za ratne zločine u Hagu formirao poseban tim za istragu zločina takozvane Oslobodilačke vojske Kosova. Prve optužnice protiv Albanaca sa Kosova podignute u drugom mesecu 2003.

2001 - U sto drugoj godini umrla je Dam Ninet de Valoa, balerina i osnivač Britanskog kraljevskog baleta.

2004. - Tribunal u Hagu otpečatio optužnice protiv hrvatskih generala Mladena Markača i Ivana Čermaka, koje ih terete za zločine nad srpskim civilima u Kninskoj krajini tokom vojne akcije 'Oluja', u avgustu 1995. i izmenjenu optužnicu protiv haškog optuženika generala Ante Gotovine. Tri dana kasnije Markač i Čermak se predali sudu.

2005. - U specijalnoj operaciji u Čečeniji ubijen je lider separatista Aslan Mashadov, kojeg Moskva tereti za seriju smrtonosnih napada u Rusiji, uključujući i otmicu u školi u Beslanu, kada je poginulo oko 400 talaca, od kojih su polovina bila deca.

2010. - U verskim sukobima u centralnoj Nigeriji poginulo je najmanje 500 osoba.

2010. - Istočnu Tursku pogodio potres jačine 6,1 stepeni. 51 osoba je poginula, stotine povređeno, 287 građevina je uništeno, a oko 700 teško oštećeno.

2013. - Umro je Evald Hajnrih fon Klajst poslednji živi učesnik neuspelog atentata na Adolfa Hitlera 1944. godine.

2014. - Avion kompanije Malezija erlajns sa 239 putnika i članova posade na relaciji Kuala Lumpur - Peking izgubio je kontakt s kontrolom leta u Vijetnamu. Uprkos opsežnoj potrazi u koju se uključilo više država, njegova sudbina ostala je do danas nepoznata.

   RSS FEED-OVI ZA VAŠ SAJT NAJBOLJA WEB SKOLA NAJBOLJI SAJT SA BESPLATNIM SLIKAMA