Ponuda Tema

Desilo Se u Ovaj Dan - 13. Novembar

   Šta se sve događalo i koji važni događaji su se desili na ovaj dan, 13. novembra! Šta se sve nekada dešavalo trinaestog novembra, šta je posebno ovog datuma, koje su poznate ličnosti rođene a koje umrle ovog datuma?
354. - Rođen je hrišćanski sveštenik Sveti Aurelije Avgustin, episkop u rimskoj severnoj Africi, najznamenitiji predstavnik rane hrišćanske filozofije, takozvane patristike. U najvažnijem delu 'O državi Božijoj' on je istoriju čovečanstva objašnjavao Božijim namerama.

409. - Vandali i Alani su prešli Pirineje i iz Galije upali u Hispaniju.

1093. - Umro je škotski kralj Malkolm Treći, tokom petog bezuspešnog pokušaja da pokori Englesku. Na vlast je došao 1057. pošto je u bici potukao i ubio kralja Magbeta, osvetivši mu se tako za ubistvo svog oca kralja Dankana Prvog 1040.

1244. - Rođen je Žak de Mole, dvadesettreći i zvanično poslednji veliki majstor vitezova Templara.

1307. - Kralj Filip IV uhitio je sve francuske templare, navodno zbog krivovjerja. Red je raspušten pet godina kasnije.

1312. - Rođen je engleski kralj Edvard III, koji je tokom vladavine od 1327. do 1377. osvojio Škotsku. Izazvao je Stogodišnji rat sa Francuskom kad se 1340. proglasio i kraljem te zemlje.

1399. - Henrik IV okrunjen za engleskog kralja.

1706. - Umro je Iyasu I Veliki, etiopijski car.

1792. - Predsednik Amerike Džordž Vašington položio kamen-temeljac Bele kuće, predsedničke rezidencije u Vašingtonu.

1812. - Britanske i indijanske snage predvođene ser Ajzakom Brokom (Isaac Brock) porazile su Amerikance u bici kod Queenstown Heights-a, u Ontariju. Engleska pobeda uspešno je okončala svaki dalji pokušaj Amerikanaca da uđu u Kanadu.

1813. - Rođen je srpski pisac Petar II Petrović Njegoš, crnogorski vladar i vladika, prema većini književnih kritičara najveći srpski pesnik, čija je kruna stvaralaštva nenadmašni dramski spev 'Gorski vijenac'. Glorifikovao je heroizam i osećanje za slobodu Crnogoraca, koje je u nacionalnom pogledu posmatrao kao deo srpskog naroda. Rade Tomov Petrović - iz porodice koja je Crnoj Gori više od jednog veka davala vladike - monaško ime dobio je po stricu, vladici i vladaru Crne Gore Petru I, poznatom i kao sveti Petar Cetinjski, koji ga je odredio za naslednika. Školovao se u Cetinjskom manastiru i u Topli kod Herceg Novog, a učitelj mu je bio i Sima Milutinović Sarajlija, koji ga je uputio u istoriju, filozofiju i književnost. Kao državnik je položio temelje moderne crnogorske države, ustanovio izvršnu vlast i senat, organizovao sudove, uveo poreze i izdejstvovao veću pomoć Rusije, ali nije ostvario san da zajedno sa Srbijom oslobodi Bosnu i Hercegovinu. Takođe je podigao prvu osnovnu školu, a 1834. osnovao je štampariju. Pritisnut bolešću, umro je 1851. u 38. godini. Ostala dela su mu: filozofski ep 'Luča mikrokozma', spev 'Lažni car Šćepan Mali', misaone i lirske pesme ...

1815. - Streljan je francuski maršal Žoakim Mira, najčuveniji među Napoleonovim komandantima armije, kralj Napulja od 1808. do 1815. Zarobljen je pri pokušaju da ponovo osvoji Napulj, a potom pogubljen.

1821. - Rođen je Rudolf Virhov, nemački fiziolog, patolog, biolog i političar.

1831. - Rođen je škotski fizičar Džejms Klerk Maksvel, najveći teorijski fizičar XIX veka. U oblasti elektromagnetizma formulisao je Maksvelove jednačine, stvorio elektromagnetsku teoriju svetlosti, dao teorijski osnov radio-talasa i radio-tehnike, matematički formulisao mnoge pronalaske Majkla Faradeja, razvio talasnu teoriju svetlosti i elektromagnetsku teoriju etera.

1850. - Rođen je škotski pisac Robert Luis Balfur Stivenson. Pokušao je da obnovi duh romantike. Dela su mu: romani 'Ostrvo s blagom', 'Oteti', 'Čudni slučaj doktora Džekila i gospodina Hajda', 'Gospodar Balantrea' ...

1860. - Prva fotografija iz vazduha napravljena iz balona iznad Bostona u SAD.

1862. - Rođen je Meri Kingsli, engleski pisac i istraživač.

1867. - Rođen je Pierre Bonard, francuski slikar-simbolist.

1868. - Umro je Đoakino Rosini, italijanski kompozitor. Komponovao je 39 opera, od kojih se do danas održalo na repertoaru samo nekoliko. Popularnost mu je najviše donela opera 'Seviljski berberin'. Ostale opere: 'Viljem Tel', 'Tankredi', 'Otelo', 'Semiramida'... Iz oblasti crkvene muzike ističe se kompozicija 'Stabat Mater'.

1871. - Rođen je srpski izdavač slovenačkog porekla Vladislav Ribnikar, osnivač lista 'Politika', njen prvi direktor i glavni urednik. Završio je Filozofski fakultet u Beogradu, u Parizu i Berlinu radio je kao dopisnik jednog francuskog lista, a po povratku u Srbiju, pokrenuo je 'Politiku', čiji se prvi broj pojavio 25. januara 1904. Hroničari su zabeležili da je list 'mirnim, ozbiljnim i odmerenim tonom' odudarao od tadašnje štampe.

1874. - Rođen je Jožef Klekl, političar, pisac i sveštenik, koji je htio autonomiiju Slovenskoj krajini - Prekomurju.

1884. - Londonska četvrt Grinič ustanovljena kao univerzalan, nulti meridijan, od kog se računaju geografske dužine i vremenske zone na Zemlji.
1893. - Rođen je Luka Kaliterna, legendarni hrvatski fudbaler i trener, jedan od osnivača Hajduka iz Slita.

1895. - Rođen je Kurt Schumacher, nemački političar.

1899. - Umro je srpski fotograf, grafičar i litograf Anastas Jovanović, prvi srpski fotograf, koji je 1846. postao vlasnik treće foto kamere u svetu. Kao darovitog crtača, knez Miloš Obrenović poslao ga je u Beč da studira drvorez i bakrorez, gde se upoznao i s fotografijom. Zahvaljujući njemu, sačuvani su likovi mnogih istaknutih ličnosti tog doba, ali i običnih građana i njihovih porodica. Deo njegove zaostavštine je i izvanredna 'Panorama Beograda'.

1903. - Umro je francuski slikar i grafičar Kamij Pisaro, jedan od glavnih predstavnika impresionizma. Slikao je jednostavne pejzaže, mrtvu prirodu i figure, oprobao se i u grafičkim tehnikama, posebno u bakrorezu. Znatno je uticao na evropsko slikarstvo.

1912. - Rođen je francuski pisac rumunskog porekla Ežen Jonesko, član Francuske akademije, čije su tzv. antidrame preobrazile pozorište XX veka. Dela su mu: 'Ćelava pevačica', 'Žak ili pokornost', 'Lekcija', 'Stolice', 'Žrtve dužnosti', 'Pastirov kameleon ili pariska improvizacija', 'Makbet', 'Novi stanar' ...

1913. - Grčka i Turska potpisale sporazum o miru.

1917. - U portugalskoj Fatimi dogodilo se 'Čudo Sunca'.

1921. - Rođen je Iv Montan, francuski šansonjer i glumac italijanskog porekla, bivši frizer, doker i metalski radnik.

1921. - Održana je premijera filma 'Šeik', koji je Rudolfu Valentinu, tumaču glavne uloge, doneo slavu.

1923. - Turski parlament proglasio je Ankaru, bivšu Angoru, prestonicom Turske.

1925. - Rođena je je Margaret Hilda Roberts, poznata kao Margaret Tačer. Godine 1979. postala je prva žena premijer u istoriji Velike Britanije i bila na tom položaju najduže od svih dotadašnjih premijera u 20. veku. Zbog nesuglasica u njenoj Konzervativnoj partiji u novembru 1990. je podnela ostavku.

1927. - Rođen je Turgut Ozal, turski političar i državnik.

1932. - Rođen je Dušan Makavejev, srbijanski režiser.

1934. - Rođena je Nana Mouskouri, grčka pevačica.

1941. - Rođen je Paul Simon, američki kantautor. Član slavnog dueta 'Simon and Garfunkel'.

1941. - Prvi britanski nosač aviona 'Ark rojal' u Drugom svetskom ratu pogođen je nemačkim torpedom u blizini Gibraltara i potonuo je sutradan.

1943. - U Drugom svetskom ratu Italija posle kapitulacije objavila rat Nemačkoj, svom bivšem savezniku u Drugom svetskom ratu.

1944. - Resnik oslobođen od Nemaca.

1944. - Počela Bitka za Koprivnicu.

1945. - Francuski general Šarl de Gol glasovima svih 555 poslanika izabran za predsednika privremene vlade, poslee čega je formirao koalicioni kabinet u koji je ušlo i pet komunista.

1945. - Ahmed Sukarno postao predsednik Indonezije.

1948. - U Kragujevcu rođen Boris Aranđelović, srpski pevač i član grupe Smak.

1957. - Rođen je Klaus Augentaler, nemački fudbaler i trener.

1962. - Na Brodveju je premijerno izveden komad 'Ko se boji Virdžinije Vulf' sa Utom Hagen.

1965. - Umro je srpski arheolog Vladimir Petković, profesor Beogradskog univerziteta, upravnik Narodnog muzeja u Beogradu i član Srpske akademije nauka i umetnosti, stručnjak za srpsku srednjovekovnu umetnost. Bio je urednik specijalizovanog časopisa 'Starinar' i prvi direktor Arheološkog instituta SANU. Rukovodio je otkopavanjima Stobija i Caričinog Grada. Dela su mu: 'Pregled crkvenih spomenika kroz povesnicu srpskog naroda', 'La peinture serbe en Moyen age' (Srpsko slikarstvo u srednjem veku), monografije o manastirima Žiča, Ravanica, Studenica, Kalenić i Dečani.

1966. - Rođen je Mirko Pajčin, srpski pevač, poznat i kao Baja Mali Knindža.

1967. - Umro je srpski inženjer Dobrivoje Božić, konstruktor najbolje svetske automatske vazdušne kočnice na železnicama. 'Kočnica Božić' u Jugoslaviji je usvojena 1922, a kad je ubrzo Međunarodna železnička unija proglasila taj uređaj boljim od svih dotadašnjih, usvojena je i u drugim zemljama. Božićeva kočnica neprevaziđena je po jednostavnosti konstrukcije, lakoći rukovanja i snazi delovanja.

1970. - Oko 500.000 ljudi poginulo je u najvećoj katastrofi XX veka, koju je prouzrokovao ciklon u Istočnom Pakistanu - današnji Bangladeš.

1971. - Rođen je Sacha Baron Cohen, britanski komičar i glumac - Borat.

1972. - Sovjetski putnički avion 'Iljušin 62' srušio se u blizini moskovskog aerodroma. U do tada najvećoj avionskoj nesreći poginulo svih 176 putnika i članova posade.

1974. - Umro je Ed Sullivan, američki TV voditelj.

1976. - Bolivijski teretni avion 'Boeing 707', kom je pri poletanju otpao jedan motor, pao je na glavnu ulicu Santa Krusa. Poginula tri člana posade i više od 100 putnika.

1977. - Kao znak protesta zbog podrške Moskve Etiopiji u ratu za teritorije, Somalija naredila sovjetskim savetnicima da napuste zemlju i zabranila da SSSR koristi pomorske baze.

1977. - Četiri Palestinca otela iznad Mediterana avion nemačke kompanije 'Lufthansa' koji je leteo iz Majorke i preusmerili ga u Mogadiš u Somaliji.

1981. - Hosni Mubarak izabran je za predsednika Egipta.

1985. - Od erupcije vulkana Nevado del Ruis u centralnoj Kolumbiji razoren grad Armero i poginulo je oko 25.000 ljudi.

1987. - Prvi put su dresirani delfini korišćeni u vojne svrhe. Koristili su ih Amerikanci u Persijskom zalivu.

1988. - Laboratorijsko ispitivanje je pokazalo da je 'Torinski pokrov', u kojem je, prema verovanju mnogih hrišćana, sahranjen Isus Hristos, lažan i da potiče iz Srednjeg veka.

1990. - U crkvi Svetog Vasilija Blaženog na Crvenom trgu u Moskvi održana prva liturgija posle 73 godine.

1991. - Fudbalska reprezentacija Jugoslavije pobedila je u Beču Austriju rezultatom 2:0 i postala finalista Evropskog prvenstva u Švedskoj, ali joj je, zbog sankcija protiv Savezne Republike Jugoslavije, kasnije uskraćeno pravo da se bori za tutulu evropskog prvaka. Kao zamena, umesto Jugoslavije otišla reprezentacija Danske koja je i osvojila Evropskoi prvenstvo.

1993. - Sud u Hamburgu proglasio krivim Nemca Gintera Parhea zbog ranjavanja nožem jugoslovenske teniserke Monike Seleš. Osuđen uslovno na dve godine zatvora.

1994. - Referendumom 52,2 odsto Šveđana izglasalo pristupanje njihove zemlje Evropskoj uniji.

1995. - U bombaškom napadu islamskih terorista američki vojni centar u Rijadu u Saudijskoj Arabiji poginulo sedam ljudi, uključujući pet Amerikanaca.

1995. - Izraelske trupe poslee 28 godina okupacije napustile Dženin, prvi grad na Zapadnoj obali predat Palestincima u skladu s mirovnim sporazumom Izraela i PLO.

1997. - Britanski premijer Toni Bler sreo se s liderom Šin Fejna Gerijem Adamsom, što je bio prvi susret britanskog premijera i lidera irskog republkanca posle više od 70 godina.

1997. - Britanski supersonični automobil prvi uspeo da na tlu probije zvučni zid, postigavši brzinu od 1.222,7 kilometara na čas.

1998. - Umro je Bojan Pečar, basist grupe Ekatarina Velika.

1998. - Posle sedmodnevnih intenzivnih pregovora i pod pretnjom vojne intervencije NATO predsednik Jugoslavije Slobodan Milošević prihvatio dolazak Verifikacione misije OEBS koja će pratiti sprovođenje rezolucije Ujedinjenih nacija o Kosovu od 23. septembra i vazdušnu posmatračku misiju nad Kosovom.

2000. - U napadu na američki razarač USS Cole u jemenskoj luci Aden poginulo 17 mornara. SAD za napad optužile saudijskog državljanina u egzilu Osamu bin Ladena.

2001. – Generalni sekretar UN Kofi Anan dobitnik je Nobelove nagrade za mir.

2002. - U drugom krugu glasnja na predsedničkim izborima najviše glasova dobio je Vojislav Koštunica. Bili su to četvrti predsednički izbori u Srbiji od uvođenja višestranačkog sistema 1990. godine.

2005. - Ištvan Erši, mađarski disindent, pisac, dramaturg, pesnik i prevodilac, preminuo je u Budimpešti. Erši je 1956. godine osuđen na osam godina zatvora zbog učešća u organizovanju pobune protiv totalitarnog režima, a oslobođen je 1960.

2012. - Regionalne izbore u Češkoj, na kojima je trijumfovala opoziciona levica, obeležio je mali odziv birača, svega 36,88 odsto od oko osam miliona registrovanih.

2015. - U terorističkim napadima u Parizu na šest lokacija ubijeno je 130 osoba, a povređeno 350.
   RSS FEED-OVI ZA VAŠ SAJT NAJBOLJA WEB SKOLA NAJBOLJI SAJT SA BESPLATNIM SLIKAMA